روزجهانی بهداشت وهفته سلامت گرامی باد 

 

شعار سال 94 سازمان جهانی بهداشت  (W.H.O) 

بهبود ایمنی غذا از مزرعه تا بشقاب(همیشه وهمه جا)

فکر کنیم که چرا اینگونه باید باشد؟(از مزرعه تا بشقاب)

 

آیا غذاهای ما به چه میزان  وچگونه  به ما میرسه و تا چه میزان از مواد غذائی طبیعی استفاده میکنیم؟

 

آیا بین مزرعه تا سفره وبشقاب چه اتفاقاتی میافته که این شعار مهمه؟

حتی سفره هم یک واسطه است (نمک ،شکر، قند،نوشیدنیهای گازدار وسس ها و چاشنی ها ی غیر طبیعی و... )

 

دانش آموزان و کودکان ما نا آگاهانه مواد غذائی نامناسب را با پول تو جیبی که در اختیارشان قرار میگیره، بدون نظارت والدین تهیه ومصرف میکنن. البته در مدارس اینجانب به عنوان مراقب سلامت مدارس شاهد توجه تعداد خاصی از اولیاء هستم که از منزل میان وعده غذائی سالم در اختیار فرزندانشان قرار میدن.

(کاری کنیم که غذایمان داروی ما و داروی ما  غذایمان باشد.)

نکته 1: روانشناسی ذائقه وجلب توجه وایجاد میل وانگیزه گوارشی:

امروزه در مراکز تولید مواد غذائی افراد خاصی را جهت طراحی و تولید کالا به کار میگمارن که در جلب مشتری و افزایش فروش کالا موثر خواهند بود .ودر بخش مواد غذائی با استفاده از رنگها ی متنوع وبسته بندی های محرک ذائقه وبینائی و همچنین دخالت در طعم ومزه جذب کننده با ترکیبات شیمیائی مصنوعی ،همراه با تبلیغات اغفال کننده سعی در علاقه مند کردن مشتریان دارن.

مثلا طعم خوش انواع چیپس وپفک نمکی ولواشک وسوسیس وکالباس به عنوان ساده ترین ودر دسترس ترین تا مواد غذائی مختلف دیگر.

(تا زمانیکه کاملا گرسنه نشده اید سر سفره حاضر نشوید

و تا زمانیکه کاملا سیر نشده اید دست از غذا خوردن بر دارید.)

نکته 2: از مزرعه تا ............................... بشقاب

مواد غذائی که در اختیار ما قرار میگیره،اگر خوب دقت بشه مشخص میشه که اکثر مواد غذایی از محصولات گیاهی گرفته تا فرآورده های دامی قبل از رسیدن به بدن ما در مسیر مزرعه تا کارخانه وتا منزل راههای زیادی رو طی میکنن وبا افزودن وتاثیر عوامل شیمیائی ومیکروبی حالت وفرم طبیعی خود را از دست داده و اثرات منفی خود را هم در اندامهای ما خواهد گذاشت. پس مصرف مستقیم مواد غذائی حتی بصورت خام خواری میتونه نقش موثری در سلامت ما داشته باشه.

از انواع میوه جات وسبزیجات گرفته تا فرآورده های دامی که فقط لازمه  برای رفع آلودگی احتمالی ، شستشو وضد عفونی وسپس مصرف بشه. نه با مواد افزودنی وطعم دهنده ونگه دارنده و..... که این مواد کیفیت اصلی غذاها  روازبین برده و عاملی برای ورود سم و ترکیبات شیمیائی و میکروبی به بدن میشه.

در خصوص داروها ی شیمیائی وداروهای گیاهی  هم این موضوع صدق میکنه.

(هیچ داروئی برتر از کم خوری نیست)

نکته 3: تفاوت در شیوه زندکی از نظر مکان وموقعیت جغرافیائی

گفته میشه آدمهائی که توی روستاها ومناطق کوهستانی یا جنگلی و در دامان طبیعت زندگی میکنن سالم ترند ، چرا؟

در گذشته های دور وزمان انسانهای اولیه ودوره های اولیه زمین شناسی  انسانها در جنگل وطبیعت بودند ومواد غذائی را هم طبیعی مصرف میکردن و از بیماری و میکروب و مواد شیمیائی مصنوعی  هم خبری نبود .حیوانات وجانوران در طبیعت وجنگل ممکنه که در گیر با حوادث وسوانح طبیعی بشن یا مورد حمله صیادان از گونه های طبیعی باشن که این قانون جنگل و جزئی از چرخه اکوسیستم درشبکه حیات جانداران است .اما بندرت ممکن بود که  دچاربیماری های تغذیه ای بشن.

=======================================

دو اصل اساسی در تغذیه سالم رعایت تنوع وتعادل غذائی است.

نکته4:حقیقتی انکار نشدنی

افرادی که به این توصیه ها کم توجه یا بی توجه هستند بیشتر دچار بیماری وناراحتی میشن و سن مبتلاء شدن این افراد به بیماریها پائین تراز حد انتظار خواهد بود.تغذیه نا سالم (چه میکروبی وآلوده به میکرواورگانیزم های بیماریزا و چه  فرآوری شده با ترکیبات شیمیائی صنعتی  میتونه سیستم ایمنی ودفاعی بدن رو ضعیف کرده و راه رو برای ورود وهجوم میکروبهای فرصت طلب به بدن باز کنه.

این افراد بیشترین مراجعین نزد پزشکان بوده وتختهای بیمارستانی و بخش جراحیها و....این افراد بیشتر اشغال میکنن ودر سیستم سلامت ودر بخش درمان هم پزشکان غیر متعهدی هم هستن که از اینگونه افراد کسب در آمد میکنن .

این افراد از اضافه وزن  یا سوء تغذیه ، قند خون ، فشارخون و سکته های قلبی ومغزی ، اختلالات کلیوی  یا نارسائی کبدی  و......رنج میبرند .

و دفترچه های بیمه این افراد  زیاد مصرف میشه و مصرف انواع داروهای مفید و غیر مفید وابستگی و اعتیاد به داروها رو در آنها تشدید خواهد کرد.

غذاي سالم = انسان سالم

نکته 5: آلودگی میکروبی یا شیمیائی


غذاهای فاسد ومونده مسموم میکنه ، زمانیکه انواع میکروبهای باکتریائی مثل سالمونلا  یا اشی شیا کولی  یا بوتولیسم  ومیکروبهای ویروسی و یا تک یاخته ای دیگر یا موجودات انگلی وارد بدن میشن علایم آن بصورت تهوع واستفراغ  ودل درد واسهالودل پیچه وموارد مشابه خودشو  نشون میده  اما در مورد غذاهای آلوده به سموم شیمیائی وفلزی وترکیبات مصنوعی نگهدارنده یا افزودنی ها و طعم دهنده ها ، اثر آن در بدن بدون هیچ علائم فیزیکی و ظاهری تا سالیان زیاد در بدن باقی مونده و با ایجاد اختلال در کار یه بافت یا سلول و بعد ها یه عضو و دستگاه در بدن در سالهای دورتر خود نمائی خواهد کرد.

===========================================

 

پس بیائیم از هم اکنون خودمون برای خودمون تصمیم بگیریم که مراقب سلامت مون باشیم . اگر چه باید مثلا  ماست یا رب گوجه صنعتی استفاده کنیم یا در مواردی آب پساب کارخانه ای وارد مسیر آبیاری کشاورزی شده وشاید سبزیجات ومیوه جات مااز این آب ابیاری میشه .

یا اگر چه میگوییم سیگار برای تندرستی زیان آور است ولی شرکت عظیمی مثل شرکت دخانیات همچنان پابرجاست. مرغهای صنعتی برای افزایش رشدو سرعت تولید باید به روش مصنوعی تزریق هورمونی بشن.یا مثلا موز و بعضی تولیدات گلخانه ای برای فروش بیشتر وقیمت بالاتر زودتر از زمان رشد طبیعی برداشت شده و با هورمونهای گیاهی مصنوعی و در مسیر انتقال از مزرعه تا بشقاب رسیده بشن.

و موارد زیادی از این قبیل که ما باید مراقب سلامت خودمان باشیم وبین بد و بدتر ، بد را انتخاب کنیم .هرچند با کمی حوصله و دقت خوبها و برترینهای ارتقاء سلامت هم در اطراف ما به وفور وجود دارد که انتخاب آنها با خودمان است.

امروزه در جامعه بشری بروز انواع بیماری های قلبی وعروقی ، سرطانها ، دیابت ، مشکلات کلیوی ، گوارشي، عصبی وکاهش سن ابتلاء به بیماریهای غیر واگیر در سطح وسیعی ناشی از عدم رعایت همین شعار به ظاهر ساده ولي پر محتوا یعنی   (ایمنی غذا از مزرعه تا بشقاب ) است.

 

 

تهيه وتنظيم توسط : شمس اله محمدی

کارشناس بهداشت مدارس ناحیه 2 قزوین/ فروردین 94